Trang chủ » Viễn thông công nghệ » Băng thông là gì? Cách đo và chọn băng thông phù hợp nhu cầu

Băng thông là gì? Cách đo và chọn băng thông phù hợp nhu cầu

Băng thông là gì mà lại quyết định việc nhà bạn xem phim có mượt, chơi game có lag hay không? Trong bài viết này, đội ngũ FPT Telecom sẽ giải thích khái niệm này theo cách dễ hiểu nhất, hướng dẫn bạn cách tự đo tại nhà và gợi ý mức băng thông phù hợp với từng nhu cầu sử dụng.

Định nghĩa về băng thông (Bandwidth)

Băng thông (tiếng Anh: bandwidth) là lượng dữ liệu tối đa có thể di chuyển qua một đường truyền mạng trong một đơn vị thời gian, thường tính theo giây. Đơn vị đo băng thông phổ biến là bit trên giây (bps) cùng các bội số như Mbps, Gbps.

Nói cách khác, băng thông mạng chính là “sức chứa” của đường truyền nhà bạn. Con số 300 Mbps hay 1 Gbps trên gói cước thể hiện mức trần mà dữ liệu được phép chạy qua, chứ chưa phải tốc độ thực tế bạn nhận được tại từng thời điểm.

Định nghĩa về băng thông (Bandwidth)
Băng thông (Bandwidth)

Đơn vị đo băng thông internet và các loại băng thông phổ biến hiện nay

Rất nhiều thắc mắc kiểu “mạng chậm hơn quảng cáo” thực ra bắt nguồn từ việc đọc nhầm đơn vị đo băng thông. Phần này chúng tôi sẽ giúp bạn phân biệt rạch ròi các đơn vị và các loại băng thông mạng thường gặp.

Các đơn vị đo và cách phân biệt Mbps với MBps

Băng thông được đo bằng bit trên giây (bps), với các bội số quen thuộc gồm Kbps, Mbps, Gbps. Tại Việt Nam, các gói internet gia đình hiện chủ yếu dùng đơn vị Mbps, các gói cao cấp đã chạm mốc Gbps.

Điểm gây nhầm lẫn nhiều nhất là Mbps (megabit/giây) và MBps (megabyte/giây). Vì 1 byte bằng 8 bit nên 1 MBps tương đương 8 Mbps. Do đó khi bạn dùng gói 100 Mbps mà phần mềm tải file chỉ hiển thị khoảng 12 MB/s thì đường truyền vẫn đang chạy đúng công suất, không hề chậm như bạn nghĩ.

Đơn vị đo băng thông internet và các loại băng thông phổ biến hiện nay
Đơn vị đo băng thông internet và các loại băng thông phổ biến hiện nay

Băng thông trong nước và băng thông quốc tế

Xét theo phạm vi kết nối, băng thông mạng chia thành hai loại. Băng thông trong nước phục vụ việc truy cập các máy chủ đặt tại Việt Nam, còn băng thông quốc tế dùng khi bạn kết nối tới máy chủ ở nước ngoài.

Đây là lý do mỗi lần tuyến cáp quang biển gặp sự cố, các trang web và game quốc tế chậm hẳn đi trong khi báo điện tử hay dịch vụ trong nước vẫn truy cập bình thường. Khi đó băng thông quốc tế bị thu hẹp tạm thời, không phải do gói cước của bạn có vấn đề.

Băng thông cam kết và băng thông không giới hạn

Xét theo cách cung cấp, băng thông cam kết đảm bảo một mức tốc độ tối thiểu ổn định, thường dành cho doanh nghiệp cần đường truyền phục vụ hệ thống quan trọng. Chi phí loại này cao hơn đáng kể so với gói phổ thông.

Băng thông không giới hạn là dạng phổ biến cho hộ gia đình: bạn dùng bao nhiêu dung lượng cũng không bị tính thêm phí, không lo “hết data” như mạng di động. Hầu hết gói internet cáp quang gia đình tại Việt Nam hiện theo mô hình này.

Cách kiểm tra băng thông mạng chính xác tại nhà

Bạn có thể thực hiện theo trình tự sau để có kết quả phản ánh sát nhất năng lực đường truyền:

  • Bước 1: Kết nối máy tính với modem bằng dây LAN, hoặc đứng cách modem dưới 3 mét nếu đo qua wifi.
  • Bước 2: Tạm dừng các ứng dụng đang tải file, xem video hoặc cập nhật phần mềm trên mọi thiết bị trong nhà.
  • Bước 3: Truy cập công cụ đo như Speedtest by Ookla và nhấn nút bắt đầu đo.
  • Bước 4: Ghi lại 3 chỉ số: tốc độ tải xuống (download), tải lên (upload) và độ trễ (ping).
  • Bước 5: Đo lặp lại 2 đến 3 lần ở các khung giờ khác nhau rồi lấy giá trị trung bình.
Cách kiểm tra băng thông mạng chính xác tại nhà
Cách kiểm tra băng thông mạng chính xác tại nhà

Kết quả đo qua wifi luôn thấp hơn đo qua dây LAN do hao hụt sóng, vật cản tường và số thiết bị đang kết nối. Vì vậy nếu cần đối chiếu với thông số gói cước, hãy ưu tiên đo bằng dây.

Bóp băng thông là gì và cách tối ưu bandwidth hiệu quả

Nhiều bạn nghi ngờ mạng chậm là do bị “bóp băng thông”. Thực tế hiện tượng này có tồn tại nhưng thường bị hiểu sai, và phần lớn trường hợp mạng yếu lại đến từ chính cách bố trí thiết bị trong nhà.

Hiện tượng bóp băng thông (throttling)

Bóp băng thông là việc chủ động giới hạn tốc độ truyền dữ liệu trên đường truyền. Nhà cung cấp dịch vụ có thể áp dụng tạm thời tại một số thời điểm để giảm nghẽn mạng diện rộng, còn quản trị viên mạng nội bộ thì dùng cách này để chia đều tốc độ cho các phòng ban hoặc thiết bị.

Dấu hiệu thường gặp là tốc độ chỉ giảm với một nhóm dịch vụ nhất định, ví dụ video quốc tế chậm trong khi đo Speedtest tới máy chủ trong nước vẫn cao. Nếu nghi ngờ, bạn nên đo nhiều khung giờ và liên hệ nhà cung cấp để được giải thích minh bạch.

Hiện tượng bóp băng thông (throttling)
Mạng internet bị bóp băng thông (throttling)

Mẹo tối ưu băng thông cho mạng gia đình

Từ kinh nghiệm xử lý hàng nghìn ca kỹ thuật, chúng tôi gợi ý bạn các bước tối ưu sau:

  • Đặt modem ở vị trí trung tâm nhà, cao thoáng, tránh góc khuất và thiết bị kim loại lớn.
  • Ngắt kết nối các thiết bị không dùng đến, đổi mật khẩu wifi định kỳ để tránh bị dùng “chùa”.
  • Ưu tiên dây LAN cho thiết bị quan trọng như máy tính làm việc, TV xem 4K hoặc máy chơi game.
  • Khởi động lại modem mỗi tuần một lần để giải phóng bộ nhớ đệm.
  • Nâng cấp lên modem chuẩn Wifi 6 nếu nhà có trên 8 thiết bị, vì chuẩn cũ dễ nghẽn khi kết nối đồng thời.

Băng thông bao nhiêu là đủ? Gợi ý chọn gói internet phù hợp

Đây mới là câu hỏi quan trọng nhất sau khi đã hiểu băng thông là gì. Không có con số đúng cho mọi nhà, mức băng thông bao nhiêu là đủ phụ thuộc số người dùng, số thiết bị và thói quen sử dụng của bạn.

Mức băng thông khuyến nghị theo nhu cầu sử dụng

Bạn có thể đối chiếu nhanh nhu cầu của gia đình với bảng tham khảo dưới đây:

Nhu cầu sử dụng Số thiết bị Băng thông khuyến nghị
Lướt web, mạng xã hội, xem phim HD 1 đến 4 100 đến 150 Mbps
Gia đình xem 4K, học và họp online 5 đến 8 150 đến 300 Mbps
Game online, livestream, tải file lớn 8 trở lên 300 Mbps đến 1 Gbps
Smart home, biệt thự, kinh doanh nhỏ 10 trở lên 500 Mbps đến 1 Gbps

Gợi ý gói internet FPT theo từng mức băng thông

Dựa trên bảng nhu cầu phía trên, bạn có thể tham khảo các gói internet cáp quang trang bị modem Wifi 6 đang được nhiều hộ gia đình lựa chọn:

Gói cước Tốc độ Thiết bị, dịch vụ đi kèm Phù hợp Giá cước (chỉ từ)
Giga 300 Mbps / 300 Mbps Modem Wi-Fi 6 Người ở một mình, gia đình nhỏ, căn hộ chung cư 195,000 ₫
Sky 1 Gbps / 300 Mbps Modem Wi-Fi 6 Người ở một mình, gia đình nhỏ, căn hộ chung cư 195,000 ₫
Giga F1 300 Mbps / 300 Mbps Modem Wi-Fi 6, Access Point Phủ sóng ổn định cho nhà ít tầng, diện tích nhỏ 205,000 ₫
Sky F1 1 Gbps / 300 Mbps Modem Wi-Fi 6, Access Point Phủ sóng mạnh cho nhà nhiều tầng, không gian rộng 210,000 ₫
Sky F2 1 Gbps / 300 Mbps Modem Wi-Fi 6, 2 Access Point Phủ sóng mạnh cho nhà nhiều tầng, không gian rộng 230,000 ₫

Nếu bạn là game thủ hoặc cần đường truyền cho kinh doanh, hãy tham khảo thêm các dòng gói chuyên biệt trong bảng giá cước mạng FPT mới nhất hoặc liên hệ tư vấn để được khảo sát đúng nhu cầu thực tế tại khu vực của bạn.

Hy vọng bài viết đã giúp bạn hiểu rõ băng thông là gì và tự tin chọn được gói cước vừa vặn với nhu cầu. Nếu cần khảo sát và tư vấn miễn phí tại nhà, đừng ngại liên hệ FPT Telecom để được hỗ trợ nhanh trong 48h.